We wtorek rano miasto wybrało inwestora dla Stołecznego Przedsiębiorstwa Energetyki Cieplnej. Potwierdziły się przypuszczenia, że nowym właścicielem z 85 proc. udziałem zostanie francuska Dalkia.

Drożej być może, ale nie musi

Zdaniem przeciwników prywatyzacji SPEC-u sprzedaż spółki oznacza wzrost ceny ciepła i wody. Grażyna Świerczyńska z związku obawia się również o miejsca pracy.
- W Dalkia Poznań było zatrudnionych 560 osób, zostało 250. W Łodzi było 2500, a miejsce pracy zachowało jedynie 1650 osób - wylicza Świerczyńska.


Występujący przeciwko prywatyzacji SPEC-u opozycyjni radni i pracownicy spółki twierdzą, że monopol samorządowy jest lepszy od prywatnego. Obawiają się, że gdy spółka trafi w prywatne ręce, to podwyżki odczują wszyscy. A Warszawa ma w tej chwili najniższe ceny ciepła w Polsce. Kontrowersje potęguje fakt, że na sprzedaż wystawione są także warszawskie elektrociepłownie Vattenfalla. Choć jest kilku zainteresowanych nabyciem spółki, to zdaniem związkowców i opozycji istnieje ryzyko, że zarówno SPEC jak i Vattenfall wykupi jedna firma.

- Nie wiem nic na temat procesu prywatyzacji Vattenfalla. Nie bierzemy udziału w tym procesie i nie mogę gdybać, co będzie jeśli Dalkia przejmie oba przedsiębiorstwa. Wydaje się, że to nie spowoduje podwyżki cen, a wręcz przeciwnie. Można przewidywać, że konsolidacja spowoduje znaczne obniżenie kosztów w firmie, a tym samym ceny dla klientów będą mogły być niższe. Doświadczenie w Polsce wskazują że w spółkach, które są prywatne, wytwarzają i sprzedają ciepło, wykazują się mniejsza dynamiką wzrostu cen niż w spółkach samorządowych - mówi Bartosz Milczarczyk, rzecznik ratusza.

Zdaniem Grażyny Świerczyńskiej będziemy mieli wówczas do czynienia z monopolem dużo poważniejszym od samorządowego. Jej zdaniem skupienie w jednych rękach elektrociepłowni i dystrybutora niesie ogromne niebezpieczeństwo niekontrolowanych podwyżek. Jednocześnie dodaje, że najlepszym rozwiązaniem byłoby wstrzymanie procesu prywatyzacji do czasu sprzedaży Vattenfalla.
- Istnieje obawa, że będziemy mieli koncentrację pionową kapitału. To klasyczny model, który jest niedopuszczalny. W razie podwyżek cen ciepła Urząd Regulacji Energetyki nic nie zdziała, bo na ceny składa się dziesiątki kosztów. URE reguluje tylko ceny ciepła. Oznacza to, że nowy prywatny właściciel będzie mógł narzucać wyższe ceny poprzez koszty pośrednie. W dodatku nie będzie na rynku żadnej konkurencji czy innego dostawcy ciepła - mówi Ireneusz Tondera z SLD.


Wtóruje mu Jarosław Krajewski, który twierdzi, że firmy należące do samorządów prowadzą inna politykę biznesową niż inwestorzy prywatni .

- SPEC jest dla miasta strategiczną spółką, naturalnym monopolistą. Po sprzedaży nie uda się miastu stworzyć konkurencyjnej spółki. Dodatkowo SPEC jest spółką użyteczności publicznej, w 100 proc. miejską, i nie ma mowy o tym, by windowała ceny na podstawie wyłącznej maksymalizacji zyski. Natomiast prywatny właściciel kierować się będzie zasadami czystej ekonomii. Mam na myśli  maksymalizację zysków i minimalizację kosztów. Kosztem w tym przypadku będą pracownicy - wyjaśnia Krajewski.

- Oczywiście, że cena za ogrzewanie ma znaczenie. Ale nie obawiam się, że z dnia na dzień cena za ciepło skoczy o 30, 50 czy 100% , bo na podwyżkę musi zgodzić się Urząd Regulacji Energetyki. Urząd zanim wyda zgodę prowadzi szczegółowo analizuje sytuację. Wiele razy odrzucano źle skalkulowane taryfy. Każdy element taryfy jest kontrolowany przez URE - uspokaja Zofia Trębicka, radna PO.

- Jeśli chodzi o wytwarzanie, dystrybucję i sprzedaż ciepła, to wszystkie taryfy opłat podlegają regulacji urzędu - potwierdza Agnieszka Głośniewska, rzecznik prasowy URE. - Dla nas nie ma znaczenia, czy jest to spółka prywatna czy państwowa. Mamy prawo, na którym się opieramy (ustawa Prawie energetycznym - przyp. WP) i poszczególne rozporządzenia mówiące, w jaki sposób należy kalkulować taryfy - tłumaczy. Jak wyjaśnia, każda spółka ciepłownicza przy planowanej podwyżce składa do URE niezbędne dokumenty, w których wskazuje ich zasadność.

- My je następnie bardzo uważnie badamy i wydajemy opinię. Sprawdzamy co jest uzasadnionym kosztem dla wytwórcy i dystrybutora ciepła - tłumaczy Agnieszka Głośniewska z Urzędu Regulacji Energetyki.

Zapytaliśmy rzeczniczkę URE, czy firma ciepłownicza może podnieść opłaty samodzielnie lub w jakikolwiek sposób obejść regulacje. Jak się okazuje, nie ma takiej możliwości, bo dystrybutor i producent muszą w momencie zatwierdzania taryfy przygotować się na ewentualnie wyższe koszty związane np. z większa liczbą awarii, czy wynajmowaniem dodatkowych pracowników z innych spółek ciepłowniczych.
Skąd więc różnice w cenie ciepła w różnych regionach Polski? Jak poinformowała nas rzeczniczka URE na wysokość taryfy składa się wiele czynników. Wynikają one przede wszystkim z lokalnej charakterystyki.

- Mam na myśli produkowaną moc, paliwa użyte do produkcji ciepła oraz liczbę odbiorców. W Warszawie mamy najniższe ceny, ponieważ działa tutaj efekt skali. Wytwarzana w elektrociepłowniach duża moc i liczba odbiorców korzystnie przekłada się na niższe ceny - zdaje się uspokajać przed podwyżkami Agnieszka Głośniewska.

Działacze PiS, SLD i Solidarności zarzucają ratuszowi ogromny pośpiech w przeprowadzanej prywatyzacji. Ich zdaniem chodzi przede wszystkim o spięcie tegorocznego budżetu.
- W przypadku SPEC-u nie ma mowy o żadnym pośpiechu. Ta prywatyzacja wlecze się już trzy lata. Pieniędzy w budżecie za dużo nie ma, to prawda. My jako Platforma Obywatelska mamy takie stanowisko, że nie podpiszemy się pod sprzedażą SPEC-u, jeśli cena oferowana przez oferenta za SPEC i usługi dodatkowe, będą marne - zapowiada Zofia Trębicka, radna klubu PO.
W podobnym tonie wypowiada się rzecznik ratusza.
- Proces prywatyzacji SPEC jest prowadzony od lutego 2009 roku. Trudno sugerować, żeby ktoś trzy lata temu zakładał, że te pieniądze będą miastu potrzebne do spięcia budżetu. Wszystkie pieniądze, które spodziewamy się pozyskać z prywatyzacji SPEC, mają być przeznaczone na inwestycje w Warszawie. Wiele z nich wymaga wsparcia finansowego - ucina Bartosz Milczarczyk.
Opozycja zarzuca Hannie Gronkiewicz-Walt, że wymienione w budżecie miasta 750 mln zł za SPEC  to cena absurdalnie niska. Wartość księgowa spółki szacowana jest na 1,5 mld złotych. Dziś już wiemy, że Dalkia zapłaci miastu za SPEC 1,44 mld złotych.
- SPEC posiada duży wyższą zdolność kredytową, jest w świetnej kondycji finansowej - twierdzi Krajewski.

Podobnego zdania jest przedstawicielka związku zawodowego. Jej zdaniem to za mała kwota, by wybudować coś konkretnego.
- Obawiam się, że pieniądze z prywatyzacji zostaną przeznaczone na pensje dla rozbuchanej administracji - stwierdza Grażyna Świerczyńska.
- 750 mln złotych jedynie zapis księgowy na początek tego roku - uspokaja Zofia Trębicka z PO. - Nie sądzę, że będzie to cena sprzedaży. Jeśli nie sprzedamy SPEC-u, to inwestycje i zadania, na które te 750 mln złotych miały być przeznaczone trzeba będzie wykreślić. Jeśli będzie więcej,  to pieniądze w całości przewidziane są na inwestycje. Ale na pewno nie na administrację - zastrzegała kilka dni temu radna PO.
Rzecznik ratusza zapewnia, że wszystkie pieniądze z ewentualnej prywatyzacji przeznaczone zostaną na inwestycje w Warszawie. Mówi, że potrzeby są ogromne, bo właśnie realizowane są bardzo ważne społecznie projekty.
- W całej swojej powojennej historii miasto nie przechodziło takiego boomu inwestycyjnego jak w ostatnich czterech latach. Mówimy o kluczowych inwestycjach - o Moście Północnym, II linii metra, rozbudowie, tworzeniu szkół i przedszkoli - wylicza Milczarczyk.

autor: Kamil Jakubczak